zeszmulowiznyibrodna

Wpis

sobota, 30 czerwca 2012

Sikorscy w Proszowicach cz. 2, urzędy w XVIII wieku.

Na razie nie jestem w stanie dokładnie określić kiedy pojawili się Sikorscy w Proszowicach. To dopiero przede mną.

Po raz pierwszy nazwisko Sikorski w historii miasta pojawia się w roku 1726, gdy burmistrzem królewskiego miasta Proszowice jest Wojciech Sikorski. W tym samym roku burmistrzem jest również Mikołaj Jaraczowski.

Królewskie miasto Proszowice. Co to oznaczało w wieku XVIII ?

Miasto Proszowice wchodziło w skład majątku wielkorządców krakowskich i razem z nim wchodziło w skład skarbu królewskiego /tzw. dochody stołu królewskiego/. Królowie polscy w sposób bezpośredni wpływali na życie gospodarczo-społeczne miasta i okolicznych miejscowości.

Królowie polscy przełomu XVII i XVIII wieku:

  • 1674-1696, Jan III Sobieski.
  • 1697-1706, August II Mocny.
  • 1704-1709, Stanisław Leszczyński.
  • 1709-1733, August II Mocny.

Właścicielami Proszowic i okolicznych miejscowości w wieku XVIII byli m.in.:

  • Proszowice /miasto/ - Eminowicz.
  • Gniazdowice - Otwinowski.
  • Gorka - Dominikanie krakowscy.
  • Jakubowice - Michałowski.
  • Klimontów - Benedyktynki.
  • Kowary - Dobieński.
  • Łaganow - Stadnicki.
  • Makocice /2 części/ - Benedyktynki.
  • Makocice /2 części/ - Stadnicki.
  • Opatkowice - Prymas.
  • Stagniowice - Michałowski, gen. mjr. wojsk koronnych.
  • Szczytniki - Starościna wolbromska.

Dominikanie krakowscy: właściciele kościelni.

Tak w roku 1726 wyglądały władze królewskiego miasta Proszowice:

  • Sikorski Wojciech - burmistrz, rajca*
  • Jaraczowski Tomasz - burmistrz, rajca*
  • Jaraczowski Mikołaj - rajca.
  • Pajęcki Sebastian - rajca.
  • Pajęcki Marcin - rajca.
  • Abramski Mikołaj - rajca.

* w tym samym roku również był na stanowisku rajcy.

Pozostałe urzędy miejskie:

  • Skwarzyński Wojciech - pisarz miejski.
  • /NN/ - loner /szafarz/.
  • /NN/ - poborca czopowego.
  • /NN/ - poborca hiberny.
  • /NN/ - poborca pogłównego.
  • /NN/ - woźny miejski /sądowy/.

NN: nie jest znane imię i nazwisko urzędnika.

Na przełomie XVII i XVIII w Proszowicach najwyższe urzędy i stanowiska miejskie w większości należały do rodzin:

Jaraczowskich:

  • Jaraczowski Mikołaj, burmistrz 1678-1679, rajca 1678-1679, poborca czopowego 1662-1678.
  • Jaraczowski Kazimierz, rajca 1687, 1698, poborca pogłównego 1678.
  • Jaraczowski Wojciech, rajca 1698-1699.
  • Jaraczowski Tomasz, burmistrz 1725, st. rajca 1726-1728, rajca 1726, wójt 1732-1739.
  • Jaraczowski Mikołaj, burmistrz 1726-1727, rajca 1726-1732.
  • Jaraczowski Rafał, loner 1733.
  • Jaraczowski Franciszek, burmistrz 1747, 1753-1756, 1765.

   W roku 1678 Cechmistrzem Cechu Kuśnierzy był:

  • Jaraczowski Wojciech, rajca 1698-1699. 

Pajęckich:

  • Pajęcki Sebastian, poborca czopowego 1659.
  • Pajęcki Rafał, burmistrz 1674, rajca 1669-1674, wójt 1679.
  • Pajęcki Sebastian, burmistrz 1706-1707, st. rajca 1704, rajca 1726.    
  • Pajęcki Marcin, rajca 1726-1727. 

 

Urzędy i stanowiska miejskie w Proszowicach na przełomie XVII i XVIII wieku.

Burmistrz: /niem. burgermaister/ w okresie staropolskim, urzędnik stojący na czele rady miejskiej wybierany przez radę.

St. rajca, rajca: członek rady miejskiej, mianowany spośród patrycjatu przez starostę lub wojewodę, często dożywotnio.

Loner /szafarz/: urzędnik miejski odpowiedzialny za kontrolę sum pochodzących z podatków nadzwyczajnych. Jednocześnie miał obowiązek zarządzania skarbem w miastach Rzeczpospolitej.

Poborca czopowego: urzędnik miejski odpowiedzialny za pobieranie czopowego. czopowe, wprowadzony w polsce w drugiej połowie XV wieku, podatek płacony przez mieszczan od wyrobu, importu i sprzedaży piwa, wódki, wina.

Poborca hiberny: urzędnik miejski odpowiedzialny za pobieranie hiberny /chleb zimowy, zapewnienie zimowych kwater dla wojska/. Obowiązkowi temu podlegały królewszczyzny i majątki kościelne. Wypłacany był w formie dodatku do żołdu, będącego w dyspozycji hetmanów.

Poborca pogłównego: urzędnik miejski odpowiedzialny za pobieranie pogłównego, /stała danina, podatek/. Pobierany od każdego domu mieszkalnego. Pogłówne było płacone przez mieszczan, chłopów i szlachtę. 

Pisarz, woźny miejski.

Inne urzędy w Proszowicach.

  • Antoni Płoskoński - podstarości proszowicki /zarządca folwarku /1727/, w tym samym czasie był pisarzem ceł na komorach w: Proszowicach, Skalbmierzu i Miechowie.

Podstarości /niegrodowy/: zastępca i namiestnik starosty, przez niego wybieranym i zaprzysięganym. Starosta niegrodowy /nie miał uprawnień starosty grodowego/ był dzierżawcą dóbr królewskich. Starostwa niegrodowe był tzw. chlebem dobrze zasłużonych, nagrodą rozdawaną przez króla.

Komora celna: miejsce poboru cła przy wjeździe do miasta. 

 

Informacje o Sikorskich z Proszowic, rodzinie mojej babci Marianny Klementyny Daniłowicz z d. Sikorskiej, można znaleźć również na stronie rodzinnej "Historia rodziny Wciślińskich i rodzin spokrewnionych", z którą to rodziną moi Sikorscy byli spokrewnieni 200 lat temu. Dzięki uprzejmości administratora tej strony zamieszczam adres internetowy strony rodzinno-genealogicznej Wciślińskich i serdecznie go polecam czytelnikom blogu.

http://www.wcislinski.net/

 

Ciąg dalszy nastąpi ...

 

Czytelników blogu posiadających informacje, zdjęcia, dokumenty czy też inne historie związane z poruszonymi wątkami rodzinnymi na blogu autor blogu prosi o kontakt.

 

Zapraszam również na blog: http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

Kontakt z autorem blogów:zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog. 

Szczegóły wpisu

Tagi:
brak
Autor(ka):
stefelek
Czas publikacji:
sobota, 30 czerwca 2012 06:03

Polecane wpisy