zeszmulowiznyibrodna

Wpis

czwartek, 14 marca 2013

Wiosenne Porządki, 1.IV-15 IV, Kąp się", 1938.

C.d. rozdziału: http://zeszmulowiznyibrodna.blox.pl/2013/02/Mieczyslaw-Danilowicz-od-1936r-do-1939r.html

Wśród nielicznych pamiątek jakie zachowały się z najtrudniejszego czasu dla rodziny dziadków Daniłowiczów jest broszurka z 1938r. zatytułowana "Wiosenne porządki, 1.IV-15 IV, Kąp się", wydana przez Miejską Służbę Zdrowia m. st. Warszawy. Dziadkowie z trójką dzieci: moją mamą /10 lat/ i jej dwoma braćmi /11 i 12 lat/, mieszkali w tym czasie na warszawskim Targówku.

1.IV.1938.

Niniejszym zaświadcza się, że Pan Mieczysław Daniłowicz w okresie akcji "Wiosennych porządków" sprawuje funkcję delegata domowego, co upoważnia go do przeprowadzenia zbiórki nieużytków oraz akcji sanitarno-porządkowej.

Zaświadczenie można obejrzeć również na facebooku:

https://www.facebook.com/media/set/?set=a.347562575359598.80474.227345097381347&type=3#!/photo.php?fbid=347562908692898&set=a.347562575359598.80474.227345097381347&type=3&theater

Akcja "Wiosenne porządki" polegała również na propagowaniu czystości i higieny.

.

Wiosenne porządki, 1.IV - !5 IV, Kąp się, Czystość to zdrowie.

Osoby w trudnej sytuacji finansowej, lub też nie mające możliwości wykąpania się w domu mogly korzystać z Bezpłatnych Kąpieli w Ośrodkach Zdrowia. Co prawda w tym czasie były tylko cztery takie ośrodki, jednak w końcowej części broszurki można znaleźć taką informację: "Ośrodki, nie posiadające własnych kąpielisk, wydają ubogiej ludności bezpłatne bony kąpielowe i mydło".

Kąt do mycia w każdym mieszkaniu, strony z ww. broszury. 

Oprócz kąpielisk płatnych*, w Warszawie, w 1938r. były również dostępne baseny kąpielowe,

  • ul. Konopnicka 6, basen Y.M.C.A. Polska.
  • ul. Wolska 52, basen Ubezpieczalni Społecznej.
  • ul. Myśliwiecka 10, basen na terenie Gimnazjum im. Batorego, dla uczniów.
  • ul. Marymoncka 90, basen C.I.W.F. dla uczniów.

W lecie dodatkowo były czynne kąpieliska letnie,

  • ul. Łazienkowska, basen Legii.
  • Łacha Siekierkowska, pływalnia A.Z.S.
  • Ogród Saski, basen kapielowy Polskiego Towarzystwa Higienicznego.

Polecano również kąpiele, na które w dzisiejszych czasach nikt już zapewne się nie zdecyduje - były to,

  • Kąpiele rzeczne w Wiśle. 

Kąpieliska płatne*, zakłady kapielowe w których można było się wykąpać w wannie lub pod prysznicem. W Warszawie w 1938r. było ich ponad 40.  

Przykładowe ceny Miejskich Kąpielisk Płatnych: ul. Jagiellońska 19, Książęca 4, ul. Leszno 86, ul. Stawki 10, ul. Nadwiślańska 19, czynne od godz 8-ej do 22-giej.  

  • Wanna - 1 zł.
  • Łaźnia - 0,5 zł.
  • Natrysk - 0,30 zł.

Ceny biletów wstępu do łaźni parowej "POD-BLACHĄ" na ul. Dobrej 91,

  • 0,70 zł. 0,90 zł. 1,30zł. 1,40 zł.
  • dzieci i młodzież ucząca się - połowa.
 

Broszurę można obejrzeć na facebooku:

https://www.facebook.com/media/set/?set=a.356336727815516.1073741826.227345097381347&type=1#!/photo.php?fbid=356336751148847&set=a.356336727815516.1073741826.227345097381347&type=3&theater 

A tak naprawdę na przedwojennym Targówku, zapewne było tak jak opowiadała mi mama. Tu pozwolę sobie przytoczyć wspomnienia ks. Antoniego Gościmskiego z par. Chrystusa Króla i co wydaje się że może być ważne - ks. Antoni Gościmski żył w tamtym czasie, więc zapewne nie fantazjował ... 

  • W okresie międzywojennym Targówek bardzo szybko się rozbudowywał. Kupowali
    tutaj parcele, budowali domy robotnicy, rzemieślnicy, chałupnicy i urzędnicy dojeżdżający do pracy do Warszawy. Często budowali własnymi siłami, przy pomocy krewnych i znajomych. Parcele były stosunkowo tanie, była możliwość uzyskania własnego domu nawet przez mniej zamożnych. Były to zwykle domy drewniane, parterowe lub jednopiętrowe. Wg statystyki ponad 70% to były właśnie domki jednorodzinne, parterowe, często otoczone ogrodami, budowane w stylu nadświdrzańskim, nieraz oryginalne i ładne.

Historia Parafii Chrystusa Króla, Warszawa-Targówek, ul. Tykocińska 27/35.

  • "Kościół pod wezwaniem Chrystusa Króla na Targówku to jedna z trzech świątyń diecezji Warszawsko-Praskiej, zbudowana jako wotum wdzięczności za zwycięską bitwę z bolszewikami w 1920 roku, często określaną jako "Cud nad Wisłą", jest on zarazem pomnikiem ku czci poległych w obronie Ojczyzny ...".
  • "... W październiku Roku Pańskiego 1931, w Uroczystość Chrystusa Króla, został poświęcony plac pod nowy kościół. Na pamiątkę tego wydarzenia ustawiono drewniany krzyż. Do dziś stoi on przed kościołem od strony zakrystii, czczony przez wiernych jako symbol narodzin ich parafii. Oficjalne erygowanie parafii nastąpiło na przełomie stycznia i lutego 1932 roku, mocą dekretu Arcybiskupa Aleksandra Kakowskiego. Pierwszym proboszczem został mianowany ks. Jan Golędzinowski.

    Na budowę kościoła-pomnika datki płynęły z całej Polski, a ofiarodawców można poznać dzięki zachowanej księdze pamiątkowej. Na jej pierwszych stronach figurują najznamienitsi ludzie II RP - poczynając od prezydenta Ignacego Mościckiego, poprzez ministra Józefa Becka, Stefana Starzyńskiego - legendarnego prezydenta-obrońcę Warszawy z czasów II wojny światowej, po polityków, rektorów wyższych uczelni, generałów i dziennikarzy. Budowa posuwała się jednak z trudem - teren był podmokły, trzeba było wbijać betonowe pale i osuszać teren. W 1934 r. Arcybiskup Aleksander Kakowski poświęcił kamień węgielny. Budowy kościoła nie udało się zakończyć przed wybuchem II wojny światowej. W połowie 1939 mury zewnętrzne kościoła wzniesiono na wysokość sklepienia - ale bryła była nadal nie zamknięta. W następnych trudnych latach w murach świątyni urządzono kaplicę, w której odbywały się nabożeństwa i różnego rodzaju spotkania ...".



Ul. Tykocińska, Plan Warszawy 1935r.

Ten sam fragment Planu Warszawy z 1935r. można go również obejrzeć na facebooku:

https://www.facebook.com/#!/photo.php?fbid=356483657800823&set=a.356483641134158.1073741827.227345097381347&type=1&theater

A tak po kilkudziesięciu latach wygląda współczesne spojrzenie socjologa, na przedwojenny warszawski Targówek. Podaję tu przykład z publikacji p. Tadeusza Motela, Targówek-peryferyjne osiedle mieszkaniowe 1916-65.

  • Robotnicy Targówka po pracy najchętniej odpoczywali w miejscu zamieszkania. Targówek żył swoim zamkniętym życiem. Grupy rówieśników utrzymywały w oparciu o "pekiny" kontakty towarzyskie. Młodzież tworzyła znane w literaturze bandy, a mężczyźni grywali w karty, zajmowali się hodowlą królików, gołębi, urządzali wspólne libacje. W pogodne dni i letnie wieczory ludzie wylegali przed domy i na podwórzu gwarzyli w kręgu znajomych ... Targówczanie są wielkimi patriotami swojego osiedla, wykazują dumę z faktu zamieszkiwania w tym rejonie. Określenie "chłopak z Targówka" to dla wielu określenie prawdziwego warszawiaka.

O tym że na każdej praskiej, bródnowskiej i targowszczańskiej ulicy i uliczce, trzeba było umieć się odpowiednio zachować słyszałem ... ale żeby mój dziadek i jego sąsiedzi "urządzali wspólne libacje", mama mi nie opowiadała i nie wydaje mi się to nawet prawdopodobne ...


 Bibliografia.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Ze Szmulowizny i Bródna.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Ciąg dalszy nastąpi ...

 

Zapraszam również na blogi:

http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

http://taniezarcie.blox.pl/html

Kontakt z autorem blogów:zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog. 

Szczegóły wpisu

Tagi:
brak
Autor(ka):
stefelek
Czas publikacji:
czwartek, 14 marca 2013 21:13

Polecane wpisy