zeszmulowiznyibrodna

Wpisy

  • niedziela, 31 marca 2013
    • Rodzina herbownych h. Mądrostki.

      Dane dotyczące herbownych h. Mądrostki, dostępne na Wikipedii.pl są dość skąpe. Rodzina herbownych h. Mądrostki jest w rzeczywistości większa.

      Herb Mądrostki.

      Legenda herbowa.

      • "Rycerz herbu Nowina, uniesiony gniewem, zabił swego brata strzałą z kuszy. Przez jakiś czas Nowina taił swą zbrodnię, ostatecznie jednak wyznał winę. Sędziowie, widząc szczerą skruchę, darowali mu życie, ale na znak pokuty kazali odjąć z herbu miecz, a w to miejsce wstawić strzałę i krzyż, jako symbol zabójstwa i żalu za grzech".

      Najwcześniejsze informacje są z 1302r.

      Ze strony: http://pl.wikipedia.org/wiki/M%C4%85drostki

      Dane dostępne na Wikipedii.pl,

      • Bąbelski.
      • Berdowski.
      • Borzniewski, Borzniowski.
      • Bydliński.
      • Chobęcki.
      • Galowski.
      • Golecki, Gołecki.
      • Kruszyna.
      • Lissowski.
      • Małyszczycki.
      • Mądrostka.
      • Mądroszkiewicz.
      • Wielkanocki, Wielkonocki.
      • Wilczek.

      Po poszukiwaniach udało mi się ustalić /jak na razie/, trochę większą listę herbownych h. Mądrostki.

      Herbowni h. Mądrostki z okolic Miechowa, Olkusza, Proszowic i Wiślicza.

      • 1576r. Bąbelski, pow. proszowicki.
      • 1400r. Bydliński, Bydlin, pow. olkuski.
      • 1300r. Chobędzki, Chobędza, pow. miechowski.
      • 1400r. Galowski, Galów, pow. wiślicki.
      • 1439r. Golecki, Gołcza, pow. miechowski.
      • 1460r. Gołecki, Buk, Gołcza, pow. miechowski.
      • 1550r. Kruszyna, Bydlin, Brzozówka, Galów, pow. biecki, olkuski.
      • 1470r. Makowski*, Maków, pow. miechowski.
      • 1460r. Wielkanocki, Wielkanoc, pow. miechowski.
      • 1460r. Wielkonocki, Wielkanoc, pow. miechowski.
      • 1487r. Wilczek vel Krępa*, Krępa, pow. miechowski.

      Rody szlacheckie/szlachta/urzędnicy z województwa krakowskiego, bez przypisania powiatu.

      • 1450r. Borzniewski, woj. krakowskie.
      • 1470r. Borzujowski*, woj. krakowskie.
      • 1342r. Mądrostka*, Jaszko, sędzia krakowski.
      • 1389r. Niemierza*, woj. krakowskie.
      • 1460r. Wilczek, woj. krakowskie.

      Rody z innych rejonów Polski.

      • 1560r. Berdowski, Berdówka, pow. lidzki, woj. wileńskie.
      • 1600r. Lisowski, Lisowice, pow. tarnopolski, woj. ruskie.
      • 1600r. Lissowski, Lisowice, pow. tarnopolski, woj. ruskie. 
      • 1690r. Mądrostka, pow. trembowelski, woj. ruskie. 
      • 1589r. Mądroszkiewicz, woj. inowrocławskie.  
      • 1450r. Mikułowski*, Mikułowice, pow. opatowski, woj. sandomierskie.

      *, Rody szlacheckie/szlachta/urzędnicy dotychczas w zasadzie nie uwzględnieni w wykazach herbowych, herbarzach, itp.

      

      Bibliografia.

      • Encyklopedia nazwisk i przydomków szlacheckich*, Jan Siwik, Warszawa, przed 2010.
      • Herbarz Polski, od średniowiecza do XX wieku, Tadeusz Gajl, Gdańsk 2007.
      • Herby Rodów Polskich, Mieczysław Paszkiewicz, Jerzy Kulczycki, Teresa Korzeniowska, Londyn 1990.  
      • Herby Szlachty Polskiej*, Zbigniew Leszczyc, Poznań 1908.
      • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich http://dir.icm.edu.pl/pl/?find_in=fulltext&volume_id=16&find_text=&search_volume=all&.x=31&.y=5
      • Słownik historyczno-gegraficzny ziem polskich w średniowieczu* http://www.slownik.ihpan.edu.pl/index.php 
      • Wikipedia.pl http://pl.wikipedia.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna 

      *, Opracowania w których są dostępne mniej znane dane dotyczące rodziny herbownych h. Mądrostki.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      W trakcie opracowania ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów: zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      niedziela, 31 marca 2013 17:40
  • piątek, 29 marca 2013
    • Wieś Wielkanoc k. Gołczy, najstarsze zapisy.

      Wielkanoc, wieś, powiat miechowski. Stanisław Wielowieyski po zniszczeniu zborów w Aleksandrowicach i Krakowie, wybudował tu w początku w. XVII nowy zbór murowany, obszerny na użytek współwyznawców z okolicy i Krakowa. Uczęszczali tu kupcy krakowscy i okoliczna szlachta: Ożarowscy, Żeleńscy, Złotniccy i inni. Dzieje zboru opowiada "Kronika zboru krakowskiego" spisana przez Wojciecha Węgierskiego, a wydana przez Bandtkego r. 1817 w Krakowie. 

      W wieku XV w Małopolsce, w położonych obok siebie powiatach miechowskim i olkuskim, były trzy miejsca/miejscowości związane swoją nazwą z Wielkanocą.

      • Wielkanoc, góra na terenie wsi Chechło, pow. olkuski.
      • Wielkanoc, wieś, gm. Gołcza, pow. miechowski.
      • Wola* Wielkanocka, wieś położona obok wsi Wielkanoc, gm. Gołcza, pow. miechowski.

      Najstarsze zapisy.

      • 1389r. Sprawa sądowa - Bernard z Lekszyc k. Proszowic z panią Pełczyną z Mokrzesek o nie przejętą dziedzinę oraz z żoną Wilczka z Wielkanocy* i jej dziećmi z Mokrzesek pro zastawa.
      • 1397r. Goszek i Wilczek z Łękawy Dalechowic k. Proszowic, świadkowie Bernarda z Mokrzysk w sprawie z Morzką z Wielkanocy*.
      • 1404r. Wilczek z Marchocic, Prandota i Wilczek z Wielkanocy*, Andrzej z G., Stanisław z żoną Dorotą oraz Morzka c. Marcisza z Gołczy, Niemierza z Tarnowca i Niemierza z Rzeżuśni procesują się z Anną wdową po Mikołaju i ich dziećmi. W tym miejscu znajduje się przekreślony napis „Anna relicta z dziećmi Nicolai heredis de Crampa, de Golcza, de Chobansza, de Buk, de Camonicze, de Zeruszno, Piotrasz de Wężerów”.
      • 1414r. Prandota z Wielkanocy*, ojciec i opiekun nieletniego Jana sprzedaje za 200 grz. i za łan powyżej Babiej Góry, Babagora, w Pstroszycach Boguszowi z Pstroszyc 8 łanów i czwartą część młyna tegoż Jana w Gnojniku k. Czchowa.
      • 1416r. Elżbieta żona Klemensa Wątróbki ze Strzelec Małych i Małgorzata żona Stogniewa z Niedźwiedzia cc. Wilczka z Marchocic dzielą się dobrami dziedziczonemu po ojcu. Elżbiecie przypada cała część dziedziny Marchocice, Małgorzacie całe wsie: Miechowice, C., Tarnowa, Mordarka i sołectwo w Klonowie. Elżbieta zobowiązuje się do Bożego Narodzenia uwolnić siostrze Małgorzacie wieś C. pozostającą w zastawie u Prandoty z wsi Wielkanoc* i Rzerzuśni pod gwarancją dania jej w zastaw połowy swej dziedziny Marchocice z wyjątkiem dworu i ról dworskich, jeśli tego warunku nie wypełni, utraci na rzecz Stanisława z Mojkowic 100 grzywien i siostry na nowo przeprowadzą podział dóbr.
      • 1426r. Mikołaj syn zmarłego Andrzeja z Chechła zastawia za 5 grzywien Małgorzacie wd. po Miklosie z Chechła całą część dziedzictwa po ojcu i matce w Chechle, Klemens z Chechła sprzedaje za 10 grzywien Pawłowi Pękali z Chechle 4 niwy* w Chechle, dwie w polu na Wielkanocy*, jedną na Glinie i jedną na Buczynej górze z łąką nad rz. Przemszą Białą naprzeciw siedliska zw. Seviszinszkye.
      • 1429r. Wielkanoc*, góra w Chechle k. Olkusza.
      • 1433r. Połowa wsi zw. Wola Wielkanocka* k. Gołczy z młynem leży nad potokiem zw. Jawornik*.
      • 1438r. Elżbieta wdowa po Mikołaju z Czech z s. Piotrem zeznają, że Nieustęp z  Parva Xanx*. spłacił ich z czynszu z cz. dziedz. w Czechach, którą obecnie zarządza. Będzie ją trzymał do Bożego Narodz. a potem pod karą XV zwrócić tę część Elżbiecie i Piotrowi z bydłem i trzodą ale bez zasiewów. Jeśli coś wysiał w tym roku, to sam to zbierze i umorzy dawny zapis, wydano 3 dok. Nieustępowi z Parva Xanx: 1-szy sprzed 4 lat na rolę, 2-gi sprzed 3 lat na młyn i 3-ci z ostatnich terminów dotyczący wiana jego córki, zapisanego przez Jana z Wielkanocy*, tenże Nieustęp ma uwolnić od szkody i poręki 11 1/2 grz. u Tomka z Knyszyna Niemstę z Krzcięcic.
      • 1441r. Jan z Wielkanocy* i Stanisław z Woli Wielkanocnej*, dziś nie istniejąca, godzą się w sprawie nowego przekopu. M. in. Jan winien przeprowadzić „fluviolum alias rzeczkę” zw. Chobączka* do swoich stawów rybnych i aż do stawów rybnych i młyna Stanisława.
      • 1445r. Mikołaj z Wielkanocy* wydzierżawia na 2 lata za 30 grz. Stanisławowi z Janowic k. Działoszyc, całą swoją część w Wielkanocy. 
      • 1466r. Dorota żona Stanisława z Wielkanocy* c. Stanisława Szreniawy z Imbramowic. 
      • 1466r. Szlachetna Anna wdowa po Mikołaju z Gołczy i jej synowie: Jan i Stanisław wydzierżawiają na rok Stanisławowi z Wielkanocy* dobra w Gołczy i Buku. 
      • 1498r. Panna Katarzyna z Wielkanocy zapisuje Stanisławowi Szreniawie z Imbramowic 4 1/2 grzywien na 1 łan w Krępa k. Miechowa, który ma w zastawie od Jana Wilczka 
      • 1537r. Mikołaj Kaliński dziedzic części w Kalinie Wielkiej zobowiązuje się zwrócić 100 flolrenów polskich Stanisławowi Wielkanockiemu z Wielkanocy* pod warunkiem wwiązania go do swej części w Kalinie Wielkiej. 

      Mapka na której można odnaleźć obydwie Wielkanoce znajduje się na facebooku:

      https://www.facebook.com/#!/photo.php?fbid=363194127129776&set=a.363194097129779.1073741833.227345097381347&type=1&theater

      Herb Mądrostki.

      Ze strony: http://pl.wikipedia.org/wiki/M%C4%85drostki

      Herbowni: Bąbelski, Berdowski, Borzniewski, Borzniowski, Bydliński, Chobęcki, Galowski, Golecki, Gołecki, Kruszyna, Lissowski, Małyszczycki, Mądrostka, Mądroszkiewicz, Wielkanocki, Wielkonocki, Wilczek.

      W Encyklopedii nazwisk i przydomków szlacheckich, Jana Siwika można znaleźć,

      • Wielkanocki vel Wielkonocki h. Mądrostki, 1460, Wielkanoc, pow. miechowski, woj. krakowskie.

      W Spisie rodów szlacheckich, integralnej części Herbów Rodów Polskich, Orbis Book London Ltd. 1990 sporządzonym przy współudziale p. Teresy Korzeniowskiej szlachtę o nazwisku Wielkanocki h. Mądrostki można odnaleźć,

      Za to w tym samym wspólnym opracowaniu Herby Rodów Polskich, Orbis Book London Ltd. 1990 herbownymi h. Mądrostki są:

      • Borzniowski, woj. krakowskie 1460, Gołecki, woj. krakowskie 1564, Kruszyna, woj. sandomierskie 1460, Lissowski, Wołyń 1528, Mazowsze 1648, Mikułowski, woj. sandomierskie 1460, Wilczek, woj. krakowskie 1368.

      Herbownego o nazwisku Wielkanocki vel Wielkonocki h. Mądrostki - brak.

      Pochodzenia nazwiska Wielkanocki/Wielkonocki na stronach związanych z tematyką pochodzenia nazwisk nie znajdzie się ...

       

      Nowsze i najnowsze zapisy dostępne na internecie i w gazetach codziennych.

      Wielkanoc, województwo małopolskie.

      • "W pobliżu miejscowości znajduje się źródło, które według podań jeszcze za czasów pogańskich odznaczało się cudownymi, magicznymi właściwościami. 20 kwietnia 1768 w miejscowym zborze kalwińskim Maurycy Beniowski, późniejszy podróżnik i awanturnik, zawarł związek małżeński z Anną Zuzanną Hönsch".

      Cudowna woda ze wsi Wielkanoc działa uzdrawiająco.

      • "Woda ze źródełka w Wielkanocy (woj. małopolskie), jedynej wsi o takiej nazwie w Polsce, ma cudowną moc. Ale z jej leczniczych właściwości można skorzystać tylko w Wielki Piątek. I to przed wschodem słońca! Co roku w Wielki Piątek, jeszcze zanim wstanie słońce, przy źródełku ustawiają się kolejki liczących na cudowne uzdrowienie ludzi. Wszyscy najpierw zanurzają dłonie w lodowatym strumieniu, nabraną wodą przemywają oczy, a potem całą twarz. - Mówi się, że twarz przemywać trzeba dla zdrowia, a oczy, żeby dostrzec prawdę - tłumaczy Józef ... (72 l.), mieszkaniec Wielkanocy, który od lat doświadcza cudownego działania wody. Czuję się lepiej niż wtedy, gdy miałem 30 lat - zachwala pan Józef. Mężczyzna wspomina, jak kilkadziesiąt lat temu 9-letni chłopiec z jego dalekiej rodziny był śmiertelnie chory. Gdy lekarz postawił na nim już krzyżyk, ojciec zawinął synka w koc, zaniósł nad źródełko, a potem całego zanurzył. I stał się cud, chłopiec wyzdrowiał. - To najlepszy dowód, że ta woda naprawdę uzdrawia - podsumowuje emeryt".

      Wielkanoc i dzwon Zygmunta.

      • "Wielkanoc leży ledwie … 40 km od Krakowa. Droga do niej nie najlepsza, to też i rzadko kto z obcych do Wielkanocy teraz zagląda. A kiedyś była to bardzo ważna miejscowość. Ta oryginalna nazwa małej podkrakowskiej wsi, liczącej ledwie 70 numerów pochodzi od Misterium Zmartwychwstania Pańskiego. Do miejscowego dziedzica przyjeżdżali na Wielkanoc wierni z całej Polski. Była Wielkanoc ważnym miejscem dla wyznawców kalwinizmu. Tu mieszkał Główny Minister. Proboszczem wielkanocnej parafii kalwińskiej był słynny Wojciech Węgierski. On to właśnie doprowadził do powstania wielkanocnego zboru kalwińskiego, który w roku 1636 liczył 174 mężczyzn i 100 kobiet. W tym czasie mieszczanin krakowski Mateusz Królik buduje gościnny dom drewniany. Do Wielkanocy przenosi się słynny uczony Krakowskiej Akademii - Jan Brożek. Rośnie sława miejscowej drukarni, która wydaje podręczniki i broszury propagandowe. Przez cały wiek 16-ty i pierwszą połowę wieku 17-go toczy się w Wielkanocy spokojne zborowe życie. Urzędnicy z Krakowa przyjeżdżają tu rzadko, bo droga do Wielkanocy jest trudna: wyboista i kręta ...".

      ... który w roku 1636 liczył 174 mężczyzn i 100 kobiet. W tym czasie mieszczanin krakowski Mateusz Królik buduje gościnny dom drewniany. Do Wielkanocy przenosi się słynny uczony Krakowskiej Akademii - Jan Brożek ...

      Jest to jedyny słynny uczony Krakowskiej Akademii - Jan Brożek z tych samych czasów, jakiego udało mi się odznaleźć w literaturze i na internecie.

      • Jan Brożek, 1585-1652, polski matematyk, astronom, pisarz, polski duchowny katolicki, medyk, muzyk, mówca, rektor, mecenas Akademii Krakowskiej. 

        W 1604r. rozpoczął naukę na wydziale filozoficznym Akademii Krakowskiej. Uzyskał również doktorat z medycyny na uniwersytecie padewskim. W swych pracach zajmował się teorią liczb, geometrią, a także medycyną, teologią i geodezją. Był zwolennikiem teorii kopernikowskiej. W 1620r. wydał podręcznik arytmetyczny Arithmetica integrorum. W 1638 wydał Apologia pro Aristotele et Euclide. Rozwiązał tzw. problem izometryczny. Był pierwszym biografem Mikołaja Kopernika, zebrał sporo pamiątek po nim, z których część zaginęła po śmierci Brożka. Od 1632r. do śmierci Jan Brożek w 1652r. był proboszczem rzymsko-katolickiej parafii p.w. św. Bartłomiejka w Staszowie. 

        Pierwsze wydanie epokowej pracy Mikołaja Kopernika - De revolutionibus orbium coelestium, wydrukowane zostało w Norymberdze w 1543r. w nakładzie 400–500 egzemplarzy. Egzemplarz pierwszego wydania znajdował się w zbiorach Collegium Hosianum w Braniewie. W 1626r. roku dzieło to wraz z innymi łupami wojennymi trafiło do Szwecji. Obecnie biblioteka w Uppsali posiada najsłynniejsze na świecie kopernikana. Ze szwedzkiego raportu Bibliotheca Copernicana z 1914 roku wynika, że z 46 tomów kopernikańskich z notatkami astronoma 39 znajduje się w bibliotece uniwersyteckiej w Uppsali, dwa w uppsalskiej bibliotece Obserwatorium Astronomicznego i jeden w Szwedzkiej Bibliotece Narodowej. Obecnie zbiory te są obiektem polsko-szwedzkich projektów naukowych.

      Przeciwko systemowi Kopernika wystąpili w oparciu o Biblię m. in. Marcin Luter i Filip Melanchton. Według teologów katolickich teoria Kopernika nie była udowodniona w stopniu, który usuwałby wątpliwości natury naukowej i teologicznej. Najwybitniejsi filozofowie i astronomowie epoki: Tycho Brahe, Justus Lipsius, Joseph Scaliger, Frasis Bacon opowiadali się za systemem Ptolemeusza. W 1620r. Kongregacja Indeksu Ksiąg Zakazanych uznała, że nowej teorii nie można podawać jako pewnik, zezwalając jednak na traktowanie jej jako hipotezy. Dopiero w 1757r. dzieło Kopernika zdjął z indeksu papież Benedykt XIV.

      Wielkanoc i dzwon Zygmunta, c.d.

      • "... Dziś w Wielkanocy nie ma ani jednego wyznawcy kalwinizmu. Nawet słynna rodzina Bonnenbergów nie jest w stanie stwierdzić, który z ich przodków był ostatnim wielkanocnym kalwinem. Są tu wyłącznie Katolicy, których największym zmartwieniem jest to, że muszą chodzić do kościoła do sąsiedniej Gołczy. Że kawalerów jest dużo, którzy ani myślą żenić się z miejscowymi pannami - kto by się dziś takimi sprawami przejmował? Zresztą na Wielkanoc żenić się w Wielkanocy - za dużo dwa grzybki do barszczu. Na Wielkanoc w Wielkanocy są inne atrakcje.

        Stara tradycja każe młodzieży udać się w drugi dzień świąt do lasu i w pole. Tak robili ich dziadkowie, wierząc, że w tym dniu pole, łąki i las upominają się o nich, o ich pracę. Młodzież już w to nie wierzy ale tradycja jest rzeczą świętą, zwłaszcza jeśli mieszka się w Wielkanocy ...".

      Pisownia i liternictwo we wspomnianych przeze mnie fragmentach artykułów, są zgodne z oryginałami dostępnymi na internecie.

      Przypisy.

      • Chobączka*, 1441r. Chobączca, rzeczka, dziś Bełk, górny bieg Gołczy, Gołeczki, prawego dopływu Szreniawy.
      • Jawornik*, 1433 fluvius Jawornik, 1567 riwulus Jawornik, potok i miejsce o nie zachowanej nazwie. Potok prawdopodobnie identyczny z potokiem Gołeczka, prawym dopływem Szreniawy.
      • Niwa*, forma terenu - to, co styka się z polem, co przylega do pola, w systemie wiejskiej gospodarki feudalnej była to jednostka służąca celom obrachunkowym i ewidencyjnym. Podział gruntu na niwy mógł np. wynikać z typu łanowego pomiarów powierzchni, tzn. że niwa złożona była z parcel o wymiarach łanu.
      • Parva Xanx*, 1437 Książ Mały.
      • Wielkanoc*, góra położona na terenie wsi Chechło k. Olkusza - dziś pole o tej nazwie położone ok. 30 km. od wsi Wielkanoc k. Gołczy.
      • Wielkanoc*, wieś - do wsi Wielkanoc w 1567r. należy mała sadzawka czyli Stare Moczydło założona na potoku Jawornik.
      • Wola*, nazwa pochodzi od imion złożonych typu Wolimir, lub od woleć - dawać czemuś pierwszeństwo, wola dawniej - zwolnienie od powinności wobec właściciela ziemi, lub też - zdolność do świadomego wyboru, 1419r.
      • Wola Wielkanocka*, w 1433r. połowa wsi Wielkanoc zw. Wola Wielkanocka z młynem leży nad potokiem zw. Jawornik.  

      Bibliografia.

      • Encyklopedia nazwisk i przydomków szlacheckich, Jan Siwik, Warszawa, przed 2010.
      • Herbarz Polski, od średniowiecza do XX wieku, Tadeusz Gajl, Gdańsk 2007.
      • Herby Rodów Polskich, Mieczysław Paszkiewicz, Jerzy Kulczycki, Teresa Korzeniowska, Londyn 1990.  
      • Herby Szlachty Polskiej, Zbigniew Leszczyc, Poznań 1908.
      • Kronika zboru ewangelickiego krakowskiego przez X. Wojciecha Węgierskiego, oprac. M. Pawelec, Kraków 2007 http://www.inbook.pl/product/show/149136/ksiazka-kronika-zboru-ewangelickiego-krakowskiego-przez-wojciecha-wegierskiego-wojciech-wegierski-ksiazki-nauki-humanistyczne-historia 
      • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich http://dir.icm.edu.pl/pl/?find_in=fulltext&volume_id=16&find_text=&search_volume=all&.x=31&.y=5
      • Słownik historyczno-gegraficzny ziem polskich w średniowieczu http://www.slownik.ihpan.edu.pl/index.php 
      • Mapa woj. małopolskiego http://maps.google.pl/maps?hl=pl&tab=wl
      • Dziennik Polski http://www.dziennikpolski24.pl/
      • Polska Info http://www.polska.info-polska.com.pl/
      • Super Express http://www.se.pl/
      • Wikipedia.pl http://pl.wikipedia.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna
      • Życie, Tygodnik Polonii Kanadyjskiej http://www.zycie.ca/
      • http://www.stankiewicze.com/

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      W trakcie opracowania ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów: zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      piątek, 29 marca 2013 07:56
  • środa, 27 marca 2013
  • wtorek, 26 marca 2013
  • poniedziałek, 25 marca 2013
  • niedziela, 24 marca 2013
    • "Hiszpanka" 1918-1919.

      Był to już trzeci rok I wojny światowej, był to również rok wybuchu Rewolucji lutowej i październikowej w Rosji, do Odzyskania Niepodległości przez Polskę pozostało już tylko niewiele ponad rok ... 

      Przyjmuje się że pandemia grypy, potocznie określanej "hiszpanka" która opanowała cały świat i zabiła od 50 do 100 mln. osób, to lata 1918-1919. Ocenia się że na "hiszpankę" zachorowało w tym czasie ok. 500 mln ludzi, co stanowiło wówczas 1/3 populacji świata. Ale pierwsze jej forpoczty, dotarły do Europy już w roku 1917.

      W 1917r. zmarła młodsza siostra dziadka Mieczysława Daniłowicza i pradziadek Franciszek Sikorski.

      • Daniłowicz Kazimiera, 1902-1917, zamieszkała na Bródnie, pogrzeb odbył się w dn. 10.06.1917 na Cmentarzu Bródnowskim. 
      • Sikorski Franciszek, 1857-1917, zamieszkały na Szmulowiźnie.

      Taki był początek epidemii ...

      • "Przed wybuchem hiszpanki w 1918 r. pojawiły się najprawdopodobniej jej zapowiedzi. Już w latach 1915-1916 odnotowano w Stanach Zjednoczonych dotkliwe epidemie grypy. Jej łagodna odmiana pojawiła się zimą i wiosną 1918 r. Pierwsze śmiertelne przypadki odnotowano w mieście Freeport i w Bostonie. Andy Wiest, autor "Historii I wojny światowej", pisze, że w marcu 1918 r. grypa pojawiła się wśród żołnierzy Camp Funston w Kansas. Z Ameryki do Europy przenieśli ją amerykańscy żołnierze, głównie przez porty w Breście i Bordeaux. Nazwa "hiszpanka" jest więc myląca, a wzięła się stąd, że pierwsze alarmowały o chorobie dzienniki hiszpańskie; w innych państwach informację o epidemii blokowała cenzura".

      Tak wyglądała pandemia w Polsce, w roku 1918 ...

      • "Zabójczy fenomen hiszpańskiej grypy przerażał ludzi na całym świecie, ale prawdziwa panika zaczęła się wtedy, gdy zaczęto grzebać całe rodziny, zabrakło lekarzy, pielęgniarek, księży, karawanów, a w końcu miejsc na cmentarzach. Do Polski hiszpanka przyszła stosunkowo późno. Pierwsze przypadki odnotowano dopiero w lipcu we Lwowie. Choroba najpierw przemieściła się koleją wzdłuż trasy Lwów–Kraków–Katowice (w Krakowie była we wrześniu), a do Warszawy zawitała w październiku. Ponieważ w Polsce nie prowadzono rejestrów epidemiologicznych, trudno powiedzieć, ile dokładnie osób zmarło".

      Grypa znana była ze swojej śmiertelnej skuteczności już od wieków ... 

      • "W stuleciu XVIII choroba - której ognisko w latach 1781-1782 znajdowało się w Rosji (nazwano ją la Russe) - ogarnęła całą Europę i dotarła do obu Ameryk, dotykając dziesiątki milionów ludzi. Było to efektem wzrostu gęstości zaludnienia i postępu w komunikacji, a także zapowiadało błyskawiczne rozprzestrzenianie się chorób w kolejnych stuleciach. W XIX wieku pandemie grypy wybuchały w latach 1830-1831, 1833 i 1889-1890. Ta ostatnia przybrała niespotykane wcześniej rozmiary i została nazwana influenzą azjatycką. W październiku 1889 r. notowana była na Kaukazie, do grudnia tego roku objęła obie Ameryki i Australię. Wszędzie obserwowano ogromną liczbę zachorowań, w niektórych miastach niemieckich chorowała nawet połowa populacji".

      

      Bibliografia.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      W trakcie opracowania ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów: zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      niedziela, 24 marca 2013 23:26
    • Sikorscy z Pałecznicy.

      Pałecznica,  wieś w pow. proszowickim, woj. małopolskie. Po raz pierwszy Pałecznica pojawia się w przekazach historycznych w 1325r. jako wieś królewska, w 1337r. wspomniana zostaje jako własność Mszczuja – wojewody sandomierskiego. Na dwór królewski odprowadzano z niej artykuły spożywcze, rozwinięte było rzemiosło i kowalstwo. U Jana Długosza Pałecznica pojawia się w "Liber Beneficjum".

      • Wieś, folwark i dobra nad rzeką Łoszówką, powiat miechowski, gmina i parafia Pałecznica, w pobliżu drogi bitej ze Skalbmierza do Proszowic posiada kościół parafialny murowany i szkołę gminną".

      W średniowieczu przez Pałecznicę przebiegały szlaki handlowe. Pierwszy szlak tzw. Droga Św. Jakuba i drugi szlak handlowy prowadzący z Krakowa, przez Proszowice do Wiślicy i Sandomierza. Droga Św. Jakuba była szlakiem dla pielgrzymów udających się do grobu św. Jakuba Apostoła w Santiago de Compostela w Hiszpanii.  W początkowym okresie reformacji na ziemiach polskich podkomorzy łęczycki Stanisław Lasocki w 1551 roku przekształcił kościół rzymsko-katolicki w Pałecznicy, w zbór kalwiński. Został on zwrócony katolikom dopiero w 33 lata później, w okresie kontrreformacji.

      W wyniku rozbiorów teren gminy i całej ziemi proszowickiej znalazł się pod panowaniem austriackim. W latach 1809-1814 wchodził w skład Księstwa Warszawskiego, później, w latach 1815- 1831, znajdował się na obszarze Królestwa Polskiego, a następnie, aż do roku 1914, znalazł się w zaborze rosyjskim. W czasie Powstania Kościuszkowskiego zatrzymał się tu wraz ze swymi oddziałami Tadeusz Kościuszko przed bitwą pod Racławicami. Wg. szacunków niektórych historyków w Powstaniu Kościuszkowskim brało udział ponad 100 chłopów z rejonu Pałecznicy.

      Sikorscy z Pałecznicy.

      Akty Urodzeń.

      • 1775r. Sikorski Józef s. Sebastyana Sikorskiego i Katarzyny Sikorskiej z d. Podsiadło.
      • 1777r. Sikorski Fabian s. Sebastyana i Katarzyny.
      • 1778r. Sikorski Jan s. Sebastyana i Katarzyny.
      • 1779r. Sikorski Andrzej s. Sebastyana i Katarzyny.
      • 1780r. Sikorska Barbara c. Sebastyana i Katarzyny.
      • 1874r. Sikorska Marianna c. Sebastyana i Katarzyny.

      Akty Ślubów.

      • 1774r. Sikorski Sebastyan i Podsiadło Katarzyna.
      • 1826r. Sikorski Joachim i Sroka Katarzyna.

      Akty Zgonów.

      • 1775r. Sikorska Katarzyna.
      • 1777r. Sikorski Fabian s. Sebastyana i Katarzyny.
      • 1779r. Sikorski Andrzej s. Sebastyana i Katarzyny.
      • 1784r. Sikorski Sebastyan. 

       

      Bibliografia.

      • http://palecznica.pl/

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      W trakcie opracowania ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów: zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      niedziela, 24 marca 2013 16:04
  • czwartek, 21 marca 2013
  • środa, 20 marca 2013
  • wtorek, 19 marca 2013
    • Podlaskie tradycje w moim domu rodzinnym.

      Było ich niestety niezbyt wiele.

      Domem w dawnych czasach zajmowała się kobieta. Babcia Daniłowiczowa była tradycyjną, przedwojenną żoną "przy mężu". W dawnych czasach to żona zajmowała się domem, dziećmi i kuchnią - przygotowywała posiłki w domu, więc nic dziwnego że potrawy gotowane przez babcię i mamę, w dość skromnej wersji najlepiej zapamiętałem z dzieciństwa. Wydawało mi się że z podlaskich tradycji rodziny Daniłowiczów nic nie ocalało.

      Tymczasem dzięki pracy p. Aldony Rogowskiej-Augustowicz Świadomość odrębności stanowej w relacjach przedstawicieli drobnej szlachty w ziemi łomżyńskiej, przypomniałem sobie parę potraw, dość wiernie przypominających codzienne lub postne potrawy z Podlasia.  

      Dni postne na Podlasiu były zawsze bardzo gorliwie przestrzegane. Zachował się taki XVIII wieczny ich opis.

      • Przebywający w Polsce w latach dwudziestych XVIII w. nuncjusz papieski Cosimo de Torres pisał, że mieszkańcy Mazowsza* "są tak pobożni i ściśle post zachowują, że gdyby nieświadomy tego zwyczaju podróżny jadł w ich obecności w piątek jaja lub nabiał naraziłby się na niebezpieczeństwo utraty życia".  

      Mazowsza* - przez wiele wieków Podlasie, było częścią Mazowsza. 

      Postny kapuśniak z "byczkami".

      Wersja z Podlasia, czyli kapuśniak z ziemniakami gotowanymi w kiszonej kapuście.

      • "I one jak się ugotowały, gotowały, to one na wierzchu były tak twarde, miały taką skorupkę, tak jakby upieczone były, chociaż były obierane te ziemniaki, ale one miały taką warstwe od tego kwasu, że po prostu one się nie rozlatywały".

      Żeby ugotować dobry kapuśniak, należy oddzielnie ugotować kapustę z przyprawami /z mięsem lub bez/, oddzielnie ugotować ziemniaki i na koniec obydwie części połączyć.

      Wersja mojej mamy.  

      • Poszatkowana na drobno kiszona kapusta z warzywami i przyprawami była gotowana do miękkości, na ok. 15 do 20 minut do garnka z kapustą, warzywami i przyprawami były dokładane pokrojone w drobną kostkę ziemniaki. Po ugotowaniu zupy, ziemniaki były zawsze co najmniej lekko-twarde. Taką zupę jadaliśmy dość często. Przyznaję że nie przepadałem za tą zupą. Dopiero teraz po wielu latach, zrozumiałem że smak i konsystencja zupy nie wynikała z braku umięjętności kuchennych mojej mamy, tylko z tradycji którą mama przejęła po swojej mamie i babci, które kultywowały tradycje rodzinne i regionalne rodziny Daniłowiczów z Podlasia.

      Postne potrawy z ziemniakami.

      Wersja z Podlasia.

      • "... Z racji postu niektóre gospodynie nie używały nawet przypraw, jedzono więc ...".  

      Wersja mojej mamy.

      • Podstawową i jedyną potrawą w moim domu rodzinnym w Wielki Piątek, były gotowane, niesolone ziemniaki, wymieszane z wymoczonym, solonym śledziem - jedyna potrawa i jednocześnie obiad w Wielki Piątek. Cebulki, przypraw, itp. ani śladu ... Z tym że niestety, potrawa jest już w zasadzie nie do powtórzenia. Dziś kupuje się w supermarketach śledzia o nazwie Matjas, który praktycznie jest prawie gotowy do jedzenia. W PRL-u kupowało się "tak jak przed wojną", solonego śledzia z beczki, trzeba było go najpierw wymoczyć określoną ilość czasu w wodzie, potem zdjąć z niego skórę, wyjąć mleczko lub ikrę, oddzielić kręgosłup i ości od mięsa i dopiero wtedy samo mięso ze śledzia nadawało się do dalszej obróbki. Sztuka kuchenna prosta - niestety już zapewne zapomniana. Do tego zupełnie inny smak śledzia ... A smak mleczka z cebulką ... Ikra smakowała różnie, zależało to od tego czy była świeżutka, czy troszkę starsza ...  

      Potrawy z ziemniaków.

      Wersja z Podlasia.

      • Podstawą pozywienia drobnej szlachty na Podlasiu były ziemniaki, z których przygotowywano liczne potrawy, m.in. farafec, zwany także kartoflakiem. Potrawą przygotowywaną tylko w domach szlacheckich były "nieznane chłopom potrawy, "szlachcice", zwane inaczej "pierogi szlacheckie".

      Wersja babci Daniłowiczowej.

      • Gdy przyjeżdżaliśmy do dziadków, na Targówek, na ciepłej węglowej kuchni zawsze czekał na nas gliniany garnek z "placgórami". Były to wcześniej usmażone tradycyjne placki ziemniaczane, średniej wielkości z dodaną, niewielką ilością utartej cebuli. Dzięki temu że "placgóry"były zawsze w tym samym przykrytym glinianym garnku i stały na ciepłej kuchni - zawsze były cieplutkie i miały swój niepowtarzalny smak ...

      Przepis na pierogi szlacheckie.

      Składniki.

      • Ciasto na niezbyt grube pierogi: 1/2 kg mąki, woda, sól.
      • Farsz: 1 kg surowych ziemniaków, 2 duże cebule, tłuszcz do smażenia.

      Wykonanie.

      • Przygotować ciasto na pierogi i farsz.
      • Farsz - ziemniaki zetrzeć jak na placki i przysmażyć razem z cebulą na tłuszczu, posolić, popieprzyć do smaku. Można do farszu dodać zioła: tymianek, majeranek, oregano.
      • Ciasto - z mąki i wody wyrobić ciasto, dodać szczyptę soli. Przygotowane ciasto podzielić na mniejsze kawałki, rozwałkować wałkiem do ciasta.
      • Po ostudzeniu farszu lepić pierogi i gotować. 
      • Podawać z surówką, np. z kapusty kiszonej. 

      Zupy.

      Wersja z Podlasia.

      • Na co dzień gotowano liczne zupy, m.in. szczawiową, pomidorową, buraczkową, zwaną także barszczem czerwonym, kapuśniak ze swieżej lub kiszonej kapusty, ogórkową. Do zup ziemniaki gotowano osobno, podawano je na oddzielnych talerzach, najczęściej okraszone przetopionym na tłuszcz boczkiem lub słoniną.  

      Wersja warszawsko-codzienna.

      • Współczesne zupy są gotowane i podawane z ziemniakami. Jedyną zupą którą się jada zgodnie z podlaską tradycją, jest biały barszcz z kiełbasą i ziemniakami.  

      Wersja z Mazowsza - obiad na sposób chłopski.

      • W chłopskiej rodzinie mojego taty, do dzisiaj na co co dzień jada się obiad tradycyjnym sposobem z przed lat. Na środku stołu stoi duża gliniana misa z okraszonymi, ugotowanymi, pysznymi ziemniakami z której każdy z domowników nabiera łyżką ziemniaki. Dodatkowo przed każdym stoi głęboki talerz z zupą.

       

      Bibliografia.

      • Świadomość odrębności stanowej w relacjach przedstawicieli drobnej szlachty w ziemi łomżyńskiej, fragmenty, Aldona Rogowska-Augustowicz, Warszawa 2008.   
      • Przepisy kulinarne http://kuchnia.o2.pl/

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      W trakcie opracowania ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów: zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog.

        

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (1) Pokaż komentarze do wpisu „Podlaskie tradycje w moim domu rodzinnym.”
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      wtorek, 19 marca 2013 19:12
    • Sikorscy na ul. Wiosennej, Szmulowizna początek XX w.

      Na początku XX wieku na ul. Wiosennej mieszkała rodzina moich pradziadków. Z tego czasu zachowało się parę kartek rodzinnych, z adresami Sikorskich ze Szmulowizny.

      1905r.  

      .

      02.10.1905, Warszawa Praga-Szmulowizna, ul. Wiosenna 2 m 2. Karta pocztowa wysłana z Zurichu do Warszawy, przez Józefa Sikorskiego s. Franciszka, do Ludwika Sikorskiego s. Franciszka Sikorskiego.

      1907.

      .

      1907, Warszawa, ul. Wiosenna 30* m 2. Karta pocztowa wysłana z Miechowa do Warszawy przez Julię ..., do Stanisławy Sikorskiej c. Franciszka Sikorskiego.

      * - Wiosenna 30, wydaje się że jest to błąd w adresie, winno być - 3. Wg. opracowania Roberta Marcinkowskiego Ilustrowany Atlas Dawnej Warszawy, na ul. Wiosennej w jej przebiegu z przed II wojny światowej najwyższy nr. domu na tej ulicy to 20.

      1908.

      .

      16.04.1908, Warszawa Praga, ul. Wiosenna 3 m 8. Karta pocztowa wysłana ze Szreniawy k. Proszowic do Warszawy, przez rodzinę Sasów do prababci Karoliny Sikorskiej z d. Sas. 

      1908r.

      .

      10.08.1908, Warszawa, Stara-Praga, ul. Wiosenna 3. Karta pocztowa wysłana z Jarzębiej Łąki k. Tłuszcza do Warszawy, przez Romę ... do Stanisławy Sikorskiej c. Franciszka Sikorskiego.

       

      Sikorscy ze Szmulowizny.

      • Sikorski Franciszek, pradziadek.
      • Sikorski Ludwik, brat mojej babci Marianny Klementyny.
      • Sikorski Józef, brat babci.
      • Sikorska Karolina, prababcia.
      • Sikorska Marianna Klementyna, ur. 1900r. na Szmulowiźnie.
      • Sikorska Stanisława, najstarsza siostra babci. 

       

      Bibliografia.

      • Ilustrowany Atlas Dawnej Warszawy, Robert Marcinkowski, Warszawa 2003.  
      • Plan Miasta Stołecznego Warszawy, Zarząd Miejski w m. st. Warszawie, Dział Regulacji i Pomiarów, 1935r.
      • Plany Lindleyów http://www.warszawa.ap.gov.pl/lindley/index.html
      • Plany Lindleyów, ark. nr. 9 http://www.warszawa.ap.gov.pl/lindley/plany/PL-072-1001-0-734R-0009-02.jpg

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      W trakcie opracowania ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów: zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog. 

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      wtorek, 19 marca 2013 07:53
  • poniedziałek, 18 marca 2013
    • Józef Sikorski, Pforzheim-Niemcy, 1906-1909.

      Jednym z krewnych z którym rodzina straciła kontakt podczas I wojny światowej, był Józef Sikorski.

      Niestety jak na razie nie udało mi się ustalić praktycznie żadnych danych związanych z jego osobą. Był jednym z braci pradziadka Franciszka Sikorskiego, lub jego najstarszym żyjącym synem. Oprócz przekazu że emigrował po koniec XIX w. na zachód Europy, mając w ręku solidny rzemieślniczy fach, prawie nic o nim nie wiadomo. 

      Józef Sikorski.

      Określenie postaci na tym zdjęciu - Józef Sikorski, jest niestety tylko prawdopodobne. Zdjęcie było w albumie rodzinnym który zaginął, obecnie dysponuję tylko skanem tego zdjęcia. Dzięki szczęśliwemu przypadkowi moi dalsi krewni posiadają parę sztuk pocztówek adresowanych do Józefa Sikorskiego.

      Widnieją na nim dwa adresy z Niemiec.

      1. Pforzheim, Niemcy, Palwezi. Straße 8, pocztówka z 1906r.
      2. Pforzheim, Niemcy, Bismarckstraße 33, pocztówki z lat 1908-1909.

      Nazwa ulicy z pocztówki nr. 1 obecnie jest nie do odnalezienia na mapie Pforzheim. Może wiązać się to z czasem ostatniej wojny światowej, podczas której Pforzheim było zbombardowane. Podczas bombardowania 83% zabudowy miasta zostało zniszczone, w wyniku nalotu, zginęło 17600 osób. 

      Ul. Bismarckstraße jest położona w centrum miasta, tuż przy dworcu kolejowym. Jest to pierwsza ulica równoległa do Kaiser-Wilhelm-Straße, najważniejszej ulicy przy dworcu kolejowym w Pforzheim.

      Pforzheim, miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w rejencji Karlsruhe, siedziba regionu Nordschwarzwald oraz powiatu Enz, do którego miasto jednak nie należy. Leży na północ od Schwarzwaldu pomiędzy Karlsruhe i Sttugartem. Liczy 119 781 mieszkańców - 2010r.

      Pocztówki adresowane do Józefa Sikorskiego były wysyłane przez jego dobrych znajomych. Nazwiska widoczne na nich, nie są związane z rodziną. Widniejące na nich adresy z których pocztówki były wysyłane są, dla mnie nie do identyfikacji, czytelne są tylko nazwy miast.

      1. Zurich, 1908, poza nazwa miasta nie ma żadnych innych danych adresowych.
      2. Paryż, 1908-1909.

       

      Adresy paryskie, skany. 

      Jedna z pocztówek została wysłana z Warszawy w 1906r.

       

      Adres warszawski, skan.

      Na pocztówce widnieje wpis: "Kochany Jóźku ! Nic lepszego nie mogłem znaleźć, a może nie umiem ...". Przedstawiona jest na niej przysięga Naczelnika Tadeusza Kosciuszki na Rynku w Krakowie 1794r.

      Ul. Zajęcza w Warszawie, dawniej Zająca, długa na około 625 metrów ulica położona na Powiślu,  w dzielnicy Śródmieście, łączy most Świętokrzyski z ul. Dynasy, jest położona równolegle do ul. Tamka. Ulica powstała w XVII w. należała wtedy do jurydyki Aleksandria. Zwartą zabudowę otrzymała wraz z rozwojem Powiśla w XIX wieku. Pierwotnie nosiła nazwę Zająca, obecna forma funkcjonuje od ok. 1910 roku.

      Dzięki tej pocztówce, pozwolę sobie na przybliżenie daty funkcjonowania obecnej formy nazwy tej ulicy - co najmniej od 1906r.

      Z Warszawa.wikii.pl  http://warszawa.wikia.com/wiki/Powiśle

      "W XIX Powiśle sukcesywnie rozrastało się, stając się dzielnicą zamieszkaną głównie przez biednych i niewykwalifikowanych robotników, bednarzy, piaskarzy, rybaków i kobiety lekkich obyczajów. Taki obraz tej części miasta jest dobrze przedstawiony w Lalce Bolesława Prusa. Rozwijał się także przemysł związany z transportem rzecznym, który w II połowie XIX wieku zaczął przenosić się na Wolę i Pragę, gdyż transport kolejowy był znacznie wygodniejszy i efektywniejszy od rzecznego".

      W latach 1908-1909, rodzina pradziadków Sikorskich mieszkała na warszawskiej Szmulowiźnie, przy ul. Wiosennej. W roku 1909, moja babcia Marianna Klementyna Sikorska miała 9 lat.

      Jeżeli któryś z czytelników/czytelniczek jest w stanie zidentyfikować ww. adresy proszę o korespondencję na adres na blogu zeszmulowiznyibrodna@gmail.com, lub o infromację na facebooku.

      Skany adresów widniejących na pocztówek i jeden skan pocztówki można obejrzeć na facebooku:

      https://www.facebook.com/media/set/?set=a.357705187678670.1073741829.227345097381347&type=1#!/photo.php?fbid=357705207678668&set=a.357705187678670.1073741829.227345097381347&type=1&theater

       

      Bibliografia.

      • http://maps.google.pl/maps?ct=reset&tab=ll
      • http://pl.wikipedia.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna 
      • http://warszawa.wikia.com/wiki/Wszystko_o_Warszawie

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      W trakcie opracowania ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów: zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog.  

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      poniedziałek, 18 marca 2013 07:27
  • niedziela, 17 marca 2013
  • piątek, 15 marca 2013
    • 1 Pułk Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej w bitwie warszawskiej 1920r.

      Do rozdziału: http://zeszmulowiznyibrodna.blox.pl/2013/03/Wiosenne-Porzadki-1IV-5-IV-Kap-sie-1938.html czyli z jakiego powodu kościół Chrystusa Króla był tak bardzo ważny dla moich dziadków - a był ważny nie tylko dlatego, że należeli do tej parafii.

      Dziadkowie w okresie międzywojennym mieszkali m.in. na ul. Tykocińskiej 8 m 3.

      Od dzieciństwa wiedziałem że dziadek Mieczysław walczył w wojnie 1920r., od dzieciństwa wiedziałem o tym że dziadek walczył w 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej, od wczesnego dzieciństwa wiedziałem czym był dla Polski - Cud nad Wisłą.

      kan.* /bomb.*/ Mieczysław Daniłowicz, zdjęcie z frontu - lato 1920r.

      http://zeszmulowiznyibrodna.blox.pl/2012/10/Mieczyslawa-Danilowicz-1900-1981-w-wojnie-Polsko.html

      Odznaczenia widoczne na tym zdjęciu:

      • Krzyż Armii Ochotniczej.
      • Krzyż Dywizji Litewsko-Białoruskiej.
      • Krzyż Frontu Litewsko-Białoruskiego.

      Przypisy.

      • Kan.*, kanonier, odpowiednik stopnia szeregowego w artylerii.
      • Bomb.*, odpowiednik stopnia starszego szeregowego w artylerii, stopień obecnie nieużywany w W.P.
      • Bateria, pododdział stanowiący zazwyczaj część składową dywizjonu lub pułku artylerii,  np. bateria artylerii, bateria artylerii przeciwlotniczej, bateria moździerzy.
      • Dywizjon, zasadniczy ogniowy i taktyczny pododdział wojsk artylerii. 

      13 sierpnia 1920r.

      Artyleria 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej podczas walk w bitwie warszawskiej 1920r. weszła w skład podgrupy artyleryjskiej "Radzymin" wspierającej cały odcinek frontu warszawskiego.

      Dziadek w Bitwie pod Radzyminem która była częścią Bitwy warszawskiej, 13.08-16.08.1920r. miał stopień kanoniera, bombardiera, walczył w szeregach 1 Pułku Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej, III dywizjonu, 7 baterii.

      • I dywizjon artylerii udziela wsparcia pułkom: wileńskiemu, nowogródzkiemu i grodzieńskiemu podczas przeciwnatarcia, przeciwko wojskom sowieckim pod Radzyminem. 
      • III dywizjon pod dowództwem kpt. Siedleckiego, w tym 7 i 8 bateria pod dowództwem por. Janowskiego i Rohozińskiego zostały przekazane do wsparcia 48 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych pod Beniaminowem.

      14 sierpnia 1920r.

      • Od godz. 10. 30 do 11.00 rozpoczęło się przygotowanie artyleryjskie całej artylerii dywizyjnej, następnie piechota ruszyła do ataku.

      "Ogień artyleryjski przeistoczył się w jakiś piekielny huragan. Walczyły, głucho, prując powietrze, pociski ciężkiego kalibru, wizgotały przelatujące granaty. Śmiechem szatańskim napełniały przestworze, pękające szrapnele".

      • Godz. 12.00 - Radzymin jest w polskich rękach. Pod Radzyminem i Słupnem walczy I dywizjon artylerii: 1-sza, 2-ga i 3-cia bateria. W trakcie walk 2-ga i 3-cia bateria ponosi straty* w ludziach.
      • W tym samym czasie III dywizjon artylerii walczy pod Beniaminowem, wspierając 48 Pułk Piechoty. Wobec zagrożenia stanowisk artylerii, wydano rozkaz wycofania jej w okolice Nieporętu.

      Rok 1920. Bitwy i Fronty, Relacje i wspomnienia, Barbara Tarkowska, 48 Pułk Strzelców Kresowych, str. 85. 

      Fragment strony tytułowej egzemplarza książki p. Barbary Tarkowskiej, Rok 1920. Bitwy i Fronty, Relacje i wspomnienia, Warszawa 2011.

      • "Na odrutowanych stanowiskach linii Borek-Benjaminów obsadzono trzeci batalion ze skrzydłem do wsi Dąbkowizna. Batalion I został na swoim miejscu i wystawił placówki na liniię Trzcina-Teresin-młyn w Siwku. Batalion II zajął nowe stanowiska, mająć cały czas kontakt bojowy z atakującym nieprzyjacielem. Dowódca 48 pułku kazał bronić nowych pozycji wszystkimi siłami i za wszelką cenę.                                                                  W nocy z 14 na 15 sierpnia wojska bolszewickie podeszły aż pod Nieporęt, zachodząc na tyły 48 pp i odcinając go od własnej dywizji. Nieprzyjaciel atakował 48 pułk w różnych miejscach, ale ataki bohatersko odpierano, jedynie placówki I batalionu 48 pp musialy cofnąć się na linię głównego oporu, a najbardziej uporczywie broniła się 2 kompania w Teresinie".
      • Tego samego dnia wieczorem, po przybyciu III dywizjonu pod Nieporęt, został on zaatakowany przez wojska sowieckie - atak nieprzyjaciela został odparty.

      * - ranni.

      Stronę z książki p. Barbary Tarkowskiej można obejrzeć również na facebooku:

      https://www.facebook.com/ZeSzmulowiznyIBrodna/photos_albums#!/photo.php?fbid=357221934393662&set=a.356842061098316.1073741828.227345097381347&type=1&theater

      15 sierpnia 1920r.

      • Nad ranem do Nieporętu przybywa gen. Żeligowski z rozkazem dla III dywizjonu. Ma on wspierać natarcie 10 dywizji piechoty, które razem z oddziałami 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej miały wykonać natarcie na Radzymin.

      Plik:The fighting near Radzymin.jpg

      Wojsko polskie na liniach obronnych pod Radzyminem.

      Ze strony: http://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_pod_Radzyminem_(1920)  

      • O świcie następuje atak wojsk polskich na Radzymin. 7 i 8 bateria III dywizjonu, wspiera 1 dywizję piechoty ze stanowisk ogniowych koło wsi Mata, bezpośrednio pod Radzyminem walczą 1-sza, 2-ga i 3-cia bateria I dywizjonu.

      16 sierpnia 1920r.

      • "Nieprzyjaciel przegrupowywał swe siły i nad ranem 16 sierpnia przeeszedł oddziałami 2-j i 27-ej dywizji swych dywizyj do działań zaczepnych, ponownie zagrażając Radzyminowi. Decydująca rola znów przeszła w ręce artylerii ...". 
      • Radzymin przechodzi z powrotem w polskie ręce. O pełnym zwycięstwie zdecydował jak to w tym czasie określano: "Huraganowy, celny ogień 1-szej i 2-ej bateryj, kierowany przez porucznika Tomaszewskiego".
      • Opinia pułków piechoty o artylerii: "Po południu I dywizjon otworzył huraganowy ogień, oddając w ciągu 15 minut zgórą 1000 pocisków. Nieprzyjaciel został zalany lawiną ognia i zasypany żelazem ... Bataliony bez strzału idą naprzód ... Wróg nie wytrzymał siły tego uderzenia ... Bój o Warszawę wygrany na całej linii".
      • "Pierwsza pozycja obronna Warszawy, o której zdobycie walczono tak krwawo przez trzy dni, została z powrotem zdobyta i obsadzona przez piechotę. O piersi i bagnety żołnierzy 1-ej dywizji litewsko-białoruskiej rozbijały się zakusy wroga".

      16 sierpnia 1920r. to ostatni, zwycięski dzień bitwy pod Radzyminem.

      Jak oceniono rolę artylerii w boju tego dnia ?

      "Taktycznie oddaję pierwszeństwo artylerii - prowadząc bitwę pracą nerwów mózgu - kierowałem w działaniu ogniem artylerii. Artylerii przypisuję 70% zwycięstwa".

      ppłk. Rybicki, d-ca artylerii w bitwie pod Radzyminem.

      A jak się ocenia ostatni dzień Bitwy pod Radzyminem 16.081920r. współcześnie ?

      Z opracowania Warszawa 1920, Historyczne bitwy, Lecha Wyszczelskiego, Warszawa 2010.

      • "Grupa Operacyjna gen. Żeligowskiego w nocy z 15 na 16 sierpnia prowadziła lokalne działania zaczepne. Dotyczyło to głównie 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej. Pułk grodzieński16 sierpnia o godz. 2.00 wyruszył w kierunku Wiktorowa i Kraszewa. Po krótkiej walce opanował Kraszew. Radzymin kontratakowały rosyjskie samochody pancerne, ale zostały wyparte na pozycje wyjściowe. W tym czasie pułk wileński nacierał na Helenowo, zajął tę miejscowość i wszedł na przednią linię obrony przedmościa ... Nieprzyjaciel nie zrezygnował z odzyskania utraconych pozycji. Szczególnie aktywny był w okolicach Radzymina, gdzie atakował wspierany przez samochody pancerne. Natarcia odpierał pułk wileński, zajmujący pozycje między Wiktorowem i Helenowem. Walki trwały również w okolicach Dybowa. Do godzin popołudniowych 16 sierpnia zarówno 1 Dywizja Litewsko-Białoruska, jak i 10 Dywizja Piechoty po obsadzeniu pierwszej linii przedmościa zmuszone były odpierać liczne kontrataki nieprzyjaciela, który nie rezygnował jeszcze z prób przełamywania polskich pozycji. Załamywały się one jednak w walce z piechotą, którą skutecznie wspierała artyleria. 16 sierpnia artyleria odegrała znaczną rolę w ogniowym porażeniu nieprzyjaciela".      

      Miejsca walk 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej podczas bitwy warszawskiej 13-18.VIII.1920r. Radzymin, Nieporęt i okolice.

      • Fort Beniaminów.
      • Mata, wieś ? 
      • Nieporęt, po lewej stronie Fortu Beniaminów.
      • Radzymin.
      • Radzymin, Cegielnia.
      • Wólka Radzymińska.  

      Tę samą mapkę można obejrzeć również na facebooku:

      https://www.facebook.com/media/set/?set=a.356842061098316.1073741828.227345097381347&type=1#!/photo.php?fbid=356842081098314&set=a.356842061098316.1073741828.227345097381347&type=1&theater 

      Po bitwie o Warszawę.

      • W trakcie bitwy pod Radzyminem, w 1-szym Pułku Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiego nie zginął żaden z żołnierzy pułku.  
      • 18 sierpnia do 2-giej baterii I dywizjonu przybył d-ca dywizji gen. Rządkowski. Krzyżem Virtuti Militari V klasy zostaje odznaczony por. Edward Bagieński.
      • 15 sierpnia 1920r. jest symbolicznym dniem zwycięstwa w bitwie warszawskiej, jest to również dzień w którym obchodzimy Święto Wojska Polskiego. 16 sierpnia 1920r. ruszyło również kontruderzenie Wojsk Polskich znad Wieprza, które ostatecznie przechyliło szalę zwyciętwa w wojnie polsko-bolszewickiej na stronę Polski.
      • 15 sierpnia - Święto Wojska Polskiego. Wybrano dzień 15 sierpnia, gdyż w tym dniu w 1920 roku w godzinach nocnych pierwsze oddziały 21 Dywizji Górskiej rozpoczęły forsowanie Wieprza pod Kockiem. Rozpoczęto w ten sposób słynną kontrofensywę, w wyniku której rozbito wojska rosyjskiego Frontu Zachodniego pod dowództwem Michaiła Tuchaczewskiego. Święto Wojska Polskiego ustanowiono rozkazem nr. 126 z dnia 4 sierpnia 1923 roku.
      • 16 sierpnia - Święto pułkowe 1 Pułku Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej. Wybrano ten dzień na pamiątkę ostatniej zwycięskiej bitwy Wojska Polskiego pod Radzyminem w dn. 16 sierpnia 1920r. i udziału w niej 1 Pułku Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej.
      • 18 sierpnia 1920r. d-ca 1-szej Armii wydał rozkaz, którego fragment dotyczący działań 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej pod Warszawą, w skład której wchodził 1 Pułk Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej, pozwolę sobie tu przytoczyć.  

      "Dziś się żegnamy. W chwili pożegnania Dowództwo Armij zwraca się do Was jeszcze raz z serdecznemi słowami uznania dla świetnych i bohaterskich czynów Waszych, dla znojnej pracy Waszej żołnierskiej, poświęconej wyłącznie gorącej miłości Ojczyzny ...".

      Za zwycięskie walki do czasu sierpniowej bitwy warszawskiej, 1 Dywizja Litewsko-Białoruska w tym rozkazie miała otrzymać zbiorowe nadanie krzyża Virtuti Militari.   

      "13 sierpnia dostąpiliście jednak najwyższego zaszczytu. W dniu tym otrzymaliście rozkaz obrony Warszawy, stolicy i serca Polski. - I tu stojąc na straży u bram Warszawy, w chwili takiej, gdy nietylko istnienie stolicy, ale i całego państwa było zagrożone. - Wyście zrozumieli powagę chwili. W sercach Waszych, w których z dziada pradziada, nosiliście ideał niepodległej Ojczyzny, zbudziła się lwia odwaga, dzięki ktorej dziesięciokrotnie przewyższające Was liczebością, watachy nieprzyjacielskie odrzuciliście od Warszawy, ratując ją od najścia wrażych sił. Stolica i Polska cała Wam tego nie zapomni".   

       Plik:Cemetery Chapel commemorating battle of Radzymin 1920.JPG

      Kaplica cmentarna-pomnik upamiętniający bitwę pod Radzyminem 1920 roku.

      Ze strony: http://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_pod_Radzyminem_(1920)  

      • 19 kwietnia 1922r. 1 Pułk Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej /1 stycznia 1932r. przemianowany na 19 Pułk Artylerii Lekkiej/ otrzymuje zbiorowe nadanie krzyża Virtuti Militari V klasy.
      • W trakcie walk o Odzyskanie Niepodległości i walk wojny polsko-bolszewickiej 1920r. zginęło łącznie 10 żołnierzy i oficerów pułku.
        • płk. Bartha Przemysław.  
        • ppor. Czarnecki Antoni. 
        • kpr. Chmurski Mieczysław.
        • bomb. Jaśkiewicz Ignacy.
        • kan. Jeziorko Henryk.
        • kan. Pajczer Szmul.
        • ogn. Ruszowski Kazimierz.
        • kan. Smulski Adam.
        • kpr. Staniszewski Witold.
        • kan. Żywica Ksawery. 
      • Wśród 15 pobojowisk wojny polsko-bolszewickiej 1920r. z których miano wybrać to, na którym miał być odnaleziony Żolnierz Nieznany, przeniesiony następnie do Grobu Nieznanego Żołnierza w Warszawie, było również pobojowisko na którym wcześniej walczyła 1 Dywizja Litewsko-Białoruska.
        • Pobojowisko Krwawy Bór k. Papierni 27-28.IX.1920.
        • http://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_pod_Krwawym_Borem 
      • Na tablicach umocowanych na filarach Grobu Nieznanego Żołnierza w Warszawie, wymienione są miejscowości i pola bitew na których walczyli żołnierze 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej, w skład której wchodził 1 Pułk Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej.
        • Kubań-Odessa*1, 1918-1919.
        • http://pl.wikipedia.org/wiki/4_Dywizja_Strzelc%C3%B3w_Polskich_(WP_na_Wschodzie) 
        • Radzymin-Ossów*2, 13-15.VIII.1920.
        • Krwawy Bór k. Papierni*3, 27-28.IX.1920.
        • http://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_pod_Krwawym_Borem
        • Wilno*2, 19.IV.1919-9.X.1920.
        • http://pl.wikipedia.org/wiki/Bunt_%C5%BBeligowskiego
      • Za walki o Odzyskanie Niepodległości i wojnę polsko-bolszewicką 1920r. odznaczenia wojenne otrzymało,
        • Srebrny Krzyż Virtuti Militari V klasy, 11 oficerów i 18 żołnierzy.  
        • Krzyż Walecznych, 32 oficerów, w tym 4-krotnie 3-ch, 3-krotnie 4-rech, 2-krotnie 3-ch i 128 szeregowych.    
        • Krzyż Zasługi Wojsk Litwy Środkowej, 5 oficerów i 10 szeregowych.
      • Na cmentarzu wojskowym pod Radzyminem, brak jest tablicy poświęconej 1 Pułkowi Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej z oczywistego powodu. Jak już wcześniej pisałem w tym rozdziale blogu - w trakcie bitwy warszawskiej 1920r. nie zginął żaden z żołnierzy pułku.
      • 13 czerwca 1999r. Cmentarz Wojenny 1920r. pod Radzyminem odwiedził Papież Jan Paweł II.

      Ze strony Radzymińskiego Samorządowego Portalu Internetowego http://www.radzymin.pl/asp/pl_start.asp?typ=14&menu=193&strona=1

      • "13 czerwca 1999 roku o godz. 18.13 Ojciec Święty Jan Paweł II nawiedził Radzymin. Modlił się na Cmentarzu Żołnierzy Polskich 1920 roku, gdzie spoczywają szczątki żołnierzy polskich poległych w Bitwie Warszawskiej w 1920 roku. Spotkał się z żyjącymi bohaterami wojny polsko – bolszewickiej składając im hołd".

      Więcej linków z informacjami związanymi z tą wizytą, można odnaleźć w bibliografii.

      Przypisy.

      • *1, - dywizjon artylerii 4 Dywizji Strzelców Polskich na Kubaniu gen. Żeligowskiego. Po powrocie do Polski z marszu zostaje wcielony do Wojska Polskiego, podejmuje walkę w okolicach Lwowa, a następnie 25 października 1919r. zostaje wcielony do 1 Pułku Artylerii Piechoty Litewsko-Białoruskiej, jako I dywizjon, /1-sza, 2-ga, 3-cia bateria/ tego pułku. II i III dywizjon artylerii, w tym 7-ma bateria w której służył mój dziadek, był szkolony w Wołkowysku od lipca do października 1919r. kiedy to pułk udaje się na front.    
      • *2, - 1 Dywizja Litewsko-Białoruska.
      • *3, - 1 Dywizja Litewsko-Białoruska, tylko pułki piechoty.

      Czytelników blogu zapraszam do odwiedzenia strony Wikipedii.pl poświęconej Bitwie pod Radzyminem (1920) http://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_pod_Radzyminem_(1920)    

      Jest to, pozwolę sobie tak to określić - konieczność historyczna ...

       

      Bibligrafia.

      • 19 Pułk Artylerii Polowej, Zarys Historii Wojennej Pułków Polskich 1918-1920, por. Jan Erlich, Warszawa 1929.
      • Atlas Historyczny Wojen Polskich, Marek Gędek, Warszawa 2009.
      • Białorusini w polskich regularnych formacjach wojskowych w latach 1918-1945, Seria Wschodnia, Jerzy Grzybowski, Warszawa 2006.
      • Bitwa Warszawska 13-18.VIII.1920, Dokumenty operacyjne, t. 1, 2, Warszawa 1996.
      • Księga Chwały Piechoty, Metryki Chwały Pułków Piechoty, Warszawa 1937-1939.
      • Rok 1920. Bitwy i Fronty, Relacje i wspomnienia, Barbara Tarkowska, Warszawa 2011.
      • Warszawa 1920, Historyczne bitwy, Lech Wyszczelski, Warszawa 2010.
      • Wilno 1919-1920, Historyczne bitwy, Lech Wyszczelski, Warszawa 2008.
      • Wikipedia.pl
      • http://pl.wikipedia.org/wiki/Strona_g%C5%82%C3%B3wna
      • http://pl.wikipedia.org/wiki/4_Dywizja_Strzelc%C3%B3w_Polskich_(WP_na_Wschodzie)   
      • http://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_pod_Radzyminem_(1920)   
      • http://pl.wikipedia.org/wiki/Gr%C3%B3b_Nieznanego_%C5%BBo%C5%82nierza_w_Warszawie
      • Inne.
      • http://www.bitwawarszawska.pl/
      • http://www.naszdziennik.pl/wp/7664,jan-pawel-ii-o-cudzie-nad-wisla.html
      • http://www.parafia-radzymin.eu/Historia/JanPawelIIHistoriaWizyty.html
      • http://www.radzymin.pl/asp/pl_start.asp?typ=14&menu=193&strona=1
      • Ze Szmulowizny i Bródna.
      • http://zeszmulowiznyibrodna.blox.pl/2012/10/Mieczyslawa-Danilowicz-1900-1981-w-wojnie-Polsko.html

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      Ciąg dalszy nastąpi ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów:zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      piątek, 15 marca 2013 20:19
  • czwartek, 14 marca 2013
    • Wiosenne Porządki, 1.IV-15 IV, Kąp się", 1938.

      C.d. rozdziału: http://zeszmulowiznyibrodna.blox.pl/2013/02/Mieczyslaw-Danilowicz-od-1936r-do-1939r.html

      Wśród nielicznych pamiątek jakie zachowały się z najtrudniejszego czasu dla rodziny dziadków Daniłowiczów jest broszurka z 1938r. zatytułowana "Wiosenne porządki, 1.IV-15 IV, Kąp się", wydana przez Miejską Służbę Zdrowia m. st. Warszawy. Dziadkowie z trójką dzieci: moją mamą /10 lat/ i jej dwoma braćmi /11 i 12 lat/, mieszkali w tym czasie na warszawskim Targówku.

      1.IV.1938.

      Niniejszym zaświadcza się, że Pan Mieczysław Daniłowicz w okresie akcji "Wiosennych porządków" sprawuje funkcję delegata domowego, co upoważnia go do przeprowadzenia zbiórki nieużytków oraz akcji sanitarno-porządkowej.

      Zaświadczenie można obejrzeć również na facebooku:

      https://www.facebook.com/media/set/?set=a.347562575359598.80474.227345097381347&type=3#!/photo.php?fbid=347562908692898&set=a.347562575359598.80474.227345097381347&type=3&theater

      Akcja "Wiosenne porządki" polegała również na propagowaniu czystości i higieny.

      .

      Wiosenne porządki, 1.IV - !5 IV, Kąp się, Czystość to zdrowie.

      Osoby w trudnej sytuacji finansowej, lub też nie mające możliwości wykąpania się w domu mogly korzystać z Bezpłatnych Kąpieli w Ośrodkach Zdrowia. Co prawda w tym czasie były tylko cztery takie ośrodki, jednak w końcowej części broszurki można znaleźć taką informację: "Ośrodki, nie posiadające własnych kąpielisk, wydają ubogiej ludności bezpłatne bony kąpielowe i mydło".

      Kąt do mycia w każdym mieszkaniu, strony z ww. broszury. 

      Oprócz kąpielisk płatnych*, w Warszawie, w 1938r. były również dostępne baseny kąpielowe,

      • ul. Konopnicka 6, basen Y.M.C.A. Polska.
      • ul. Wolska 52, basen Ubezpieczalni Społecznej.
      • ul. Myśliwiecka 10, basen na terenie Gimnazjum im. Batorego, dla uczniów.
      • ul. Marymoncka 90, basen C.I.W.F. dla uczniów.

      W lecie dodatkowo były czynne kąpieliska letnie,

      • ul. Łazienkowska, basen Legii.
      • Łacha Siekierkowska, pływalnia A.Z.S.
      • Ogród Saski, basen kapielowy Polskiego Towarzystwa Higienicznego.

      Polecano również kąpiele, na które w dzisiejszych czasach nikt już zapewne się nie zdecyduje - były to,

      • Kąpiele rzeczne w Wiśle. 

      Kąpieliska płatne*, zakłady kapielowe w których można było się wykąpać w wannie lub pod prysznicem. W Warszawie w 1938r. było ich ponad 40.  

      Przykładowe ceny Miejskich Kąpielisk Płatnych: ul. Jagiellońska 19, Książęca 4, ul. Leszno 86, ul. Stawki 10, ul. Nadwiślańska 19, czynne od godz 8-ej do 22-giej.  

      • Wanna - 1 zł.
      • Łaźnia - 0,5 zł.
      • Natrysk - 0,30 zł.

      Ceny biletów wstępu do łaźni parowej "POD-BLACHĄ" na ul. Dobrej 91,

      • 0,70 zł. 0,90 zł. 1,30zł. 1,40 zł.
      • dzieci i młodzież ucząca się - połowa.
       

      Broszurę można obejrzeć na facebooku:

      https://www.facebook.com/media/set/?set=a.356336727815516.1073741826.227345097381347&type=1#!/photo.php?fbid=356336751148847&set=a.356336727815516.1073741826.227345097381347&type=3&theater 

      A tak naprawdę na przedwojennym Targówku, zapewne było tak jak opowiadała mi mama. Tu pozwolę sobie przytoczyć wspomnienia ks. Antoniego Gościmskiego z par. Chrystusa Króla i co wydaje się że może być ważne - ks. Antoni Gościmski żył w tamtym czasie, więc zapewne nie fantazjował ... 

      • W okresie międzywojennym Targówek bardzo szybko się rozbudowywał. Kupowali
        tutaj parcele, budowali domy robotnicy, rzemieślnicy, chałupnicy i urzędnicy dojeżdżający do pracy do Warszawy. Często budowali własnymi siłami, przy pomocy krewnych i znajomych. Parcele były stosunkowo tanie, była możliwość uzyskania własnego domu nawet przez mniej zamożnych. Były to zwykle domy drewniane, parterowe lub jednopiętrowe. Wg statystyki ponad 70% to były właśnie domki jednorodzinne, parterowe, często otoczone ogrodami, budowane w stylu nadświdrzańskim, nieraz oryginalne i ładne.

      Historia Parafii Chrystusa Króla, Warszawa-Targówek, ul. Tykocińska 27/35.

      • "Kościół pod wezwaniem Chrystusa Króla na Targówku to jedna z trzech świątyń diecezji Warszawsko-Praskiej, zbudowana jako wotum wdzięczności za zwycięską bitwę z bolszewikami w 1920 roku, często określaną jako "Cud nad Wisłą", jest on zarazem pomnikiem ku czci poległych w obronie Ojczyzny ...".
      • "... W październiku Roku Pańskiego 1931, w Uroczystość Chrystusa Króla, został poświęcony plac pod nowy kościół. Na pamiątkę tego wydarzenia ustawiono drewniany krzyż. Do dziś stoi on przed kościołem od strony zakrystii, czczony przez wiernych jako symbol narodzin ich parafii. Oficjalne erygowanie parafii nastąpiło na przełomie stycznia i lutego 1932 roku, mocą dekretu Arcybiskupa Aleksandra Kakowskiego. Pierwszym proboszczem został mianowany ks. Jan Golędzinowski.

        Na budowę kościoła-pomnika datki płynęły z całej Polski, a ofiarodawców można poznać dzięki zachowanej księdze pamiątkowej. Na jej pierwszych stronach figurują najznamienitsi ludzie II RP - poczynając od prezydenta Ignacego Mościckiego, poprzez ministra Józefa Becka, Stefana Starzyńskiego - legendarnego prezydenta-obrońcę Warszawy z czasów II wojny światowej, po polityków, rektorów wyższych uczelni, generałów i dziennikarzy. Budowa posuwała się jednak z trudem - teren był podmokły, trzeba było wbijać betonowe pale i osuszać teren. W 1934 r. Arcybiskup Aleksander Kakowski poświęcił kamień węgielny. Budowy kościoła nie udało się zakończyć przed wybuchem II wojny światowej. W połowie 1939 mury zewnętrzne kościoła wzniesiono na wysokość sklepienia - ale bryła była nadal nie zamknięta. W następnych trudnych latach w murach świątyni urządzono kaplicę, w której odbywały się nabożeństwa i różnego rodzaju spotkania ...".

      

      Ul. Tykocińska, Plan Warszawy 1935r.

      Ten sam fragment Planu Warszawy z 1935r. można go również obejrzeć na facebooku:

      https://www.facebook.com/#!/photo.php?fbid=356483657800823&set=a.356483641134158.1073741827.227345097381347&type=1&theater

      A tak po kilkudziesięciu latach wygląda współczesne spojrzenie socjologa, na przedwojenny warszawski Targówek. Podaję tu przykład z publikacji p. Tadeusza Motela, Targówek-peryferyjne osiedle mieszkaniowe 1916-65.

      • Robotnicy Targówka po pracy najchętniej odpoczywali w miejscu zamieszkania. Targówek żył swoim zamkniętym życiem. Grupy rówieśników utrzymywały w oparciu o "pekiny" kontakty towarzyskie. Młodzież tworzyła znane w literaturze bandy, a mężczyźni grywali w karty, zajmowali się hodowlą królików, gołębi, urządzali wspólne libacje. W pogodne dni i letnie wieczory ludzie wylegali przed domy i na podwórzu gwarzyli w kręgu znajomych ... Targówczanie są wielkimi patriotami swojego osiedla, wykazują dumę z faktu zamieszkiwania w tym rejonie. Określenie "chłopak z Targówka" to dla wielu określenie prawdziwego warszawiaka.

      O tym że na każdej praskiej, bródnowskiej i targowszczańskiej ulicy i uliczce, trzeba było umieć się odpowiednio zachować słyszałem ... ale żeby mój dziadek i jego sąsiedzi "urządzali wspólne libacje", mama mi nie opowiadała i nie wydaje mi się to nawet prawdopodobne ...
      

       Bibliografia.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

      Ze Szmulowizny i Bródna.

      -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

       

      Ciąg dalszy nastąpi ...

       

      Zapraszam również na blogi:

      http://spacerkiempowarszawskichlazienkach.blox.pl/html

      http://kopasinakopaszynakopaszyn.blox.pl/html

      http://szmulowiznaludzieihistoria.blox.pl/html

      http://taniezarcie.blox.pl/html

      Kontakt z autorem blogów:zeszmulowiznyibrodna@gmail.com

      Uwaga: Kopiowanie zdjęć, tekstów i innych materiałów dostępnych na blogu, tylko za zgodą piszącego blog. 

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Autor(ka):
      stefelek
      Czas publikacji:
      czwartek, 14 marca 2013 21:13
  • wtorek, 12 marca 2013
  • poniedziałek, 11 marca 2013
  • czwartek, 07 marca 2013
  • środa, 06 marca 2013